TRƯỜNG CAO ĐẲNG KỸ THUẬT CÔNG NGHIỆP

Tin tức

Hợp tác Giáo dục nghề nghiệp Việt Nam – Trung Quốc: Làn sóng mới từ sản xuất thông minh & chiến lược gắn kết nhà trường – doanh nghiệp

Trong vài năm gần đây, khu vực Đông Á – đặc biệt là hành lang hợp tác Việt Nam – Trung Quốc – ASEAN – đang chứng kiến một sự chuyển động mạnh mẽ “Hợp tác giáo dục nghề nghiệp gắn với sản xuất thông minh (smart manufacturing), công nghệ điện tử và mô hình gắn kết Doanh nghiệp – Nhà trường 产教融合” Nếu cách đây một thập kỷ, liên kết giữa các cơ sở giáo dục nghề nghiệp Việt Nam và Trung Quốc còn mang tính trao đổi học thuật thuần túy, thì hôm nay, làn sóng mới đã chuyển sang hợp tác chiến lược, gắn trực tiếp vào chuỗi giá trị sản xuất thực tế, công nghệ lõi và nhu cầu nhân lực chất lượng cao của doanh nghiệp hai nước.
1. Vì sao Trung Quốc đẩy mạnh giáo dục nghề nghiệp trong hợp tác với ASEAN?
Trong vài năm trở lại đây, Trung Quốc tổ chức liên tiếp các diễn đàn lớn như:
– China – ASEAN Vocational Education Forum (Nanning, Liuzhou, Qinzhou),
– Hội nghị Gắn kết Doanh nghiệp – Nhà trường 产教融合
– Các triển lãm công nghệ sản xuất thông minh kết hợp tuyển sinh và tuyển dụng.
Điểm chung của những diễn đàn này là:
– Trung Quốc coi TVET (giáo dục nghề nghiệp) là hạ tầng chiến lược của phát triển công nghiệp quốc gia và khu vực.
– Trung Quốc liên kết TVET với các quốc gia có lợi ích chung về kinh tế, công nghệ, công nghiệp.
Vì vậy họ đi theo triết lý của hệ thống “đào tạo kép – dual system” mà Đức nổi tiếng, nhưng Trung Quốc đã nội địa hóa theo quy mô khổng lồ, tốc độ cao, và ứng dụng mạnh mẽ các công nghệ lõi (AI, robotics, IoT, MES, digital twin).
2. Việt Nam – Trung Quốc: Gần nhau hơn bao giờ hết trong các ngành công nghiệp mũi nhọn
Việt Nam hiện là trung tâm sản xuất điện tử lớn của thế giới, với Bắc Ninh – Hải Phòng là cụm công nghiệp chiến lược. Trong khi đó, Trung Quốc sở hữu hệ sinh thái từ thiết kế chip – chế tạo linh kiện – Robot – dây chuyền – Logistics thông minh đến chuẩn công nghiệp.
🔺Điều này tạo ra điểm giao nhau tự nhiên:
“Lĩnh vực sản xuất Việt Nam cần nhân lực chất lượng cao; Trung Quốc có hệ thống đào tạo và công nghệ để đồng phát triển nhân lực”.
🍀 Từ thực tiễn đó, mô hình hợp tác đang mở rộng mạnh mẽ:
✔ Kết nối chương trình đào tạo
Các trường nghề Việt Nam bắt đầu tiếp cận mô hình đào tạo tích hợp AI – Tự động hóa – vận hành dây chuyền – chất lượng – dữ liệu theo chuẩn Trung Quốc/ASEAN.
✔ Learning Factory / Simulated Smart Factory
Hai bên cùng xây dựng nhà máy mô phỏng (connected learning factory) để:
– Dạy học theo dây chuyền thật,
– Giải bài toán thực tế của doanh nghiệp,
– Huấn luyện kỹ thuật viên dựa trên dữ liệu vận hành.
✔ Trao đổi giảng viên – chuyên gia
Giảng viên Việt Nam sang học công nghệ – quy trình; chuyên gia Trung Quốc sang đào tạo trực tiếp theo yêu cầu doanh nghiệp.
✔ Dự án R&D chung, chế thử sản phẩm mới
Các trường cao đẳng Việt Nam đang nhận nhiều đề bài từ doanh nghiệp Trung Quốc để cùng nghiên cứu, chế thử sản phẩm hoặc cải tiến công nghệ.
3. Tại sao các trường của Việt Nam nên chủ động hơn lúc này?
– Hệ sinh thái doanh nghiệp Trung Quốc sang Việt Nam ngày càng lớn (Điện tử – Thiết bị – Công nghệ xanh – EV – Robot).
– Nhu cầu kỹ thuật viên trình độ cao tăng rất nhanh, đặc biệt ở Bắc Ninh, Hải Phòng, Đà Nẵng.
– Trung Quốc xem Việt Nam là đối tác chiến lược để phát triển chuỗi cung ứng khu vực.
🔺Đây là “cửa sổ cơ hội” để các trường:
– Tiếp cận công nghệ mới với chi phí thấp hơn,
– Chuẩn hóa chương trình đào tạo theo chuẩn quốc tế,
– Đưa sinh viên tiếp xúc với dây chuyền thật – việc thật,
– Nâng chuẩn giảng viên qua các chương trình thực tập công nghiệp.
🔺Về góc độ Giáo dục nghề nghiệp thì đây không phải là xu hướng nhất thời, mà đang trở thành:
– Một chiến lược chung để xây dựng lực lượng lao động chất lượng cao cho tương lai, nơi giáo dục và sản xuất không còn đứng ở hai phía, mà cùng tạo ra giá trị.
– Trong bối cảnh đó, vai trò của các trường cao đẳng, học viện, doanh nghiệp và các tổ chức giáo dục hai nước không chỉ là tham gia – mà là đồng kiến tạo.